“Keuze viel op Cardano vanwege sterke risicocultuur”

maart 2017
Rob Schippers Arcadis
Rob Schippers, Investment Officer van Arcadis Pensioenfonds

Jarenlang had Arcadis Pensioenfonds een staatsobligatieportefeuille en deed het de renteafdekking in eigen huis, met ondersteuning door een externe specialist. Die situatie was kwetsbaar. Sinds kort is Arcadis Pensioenfonds klant bij Cardano. In gesprek met Rob Schippers, Investment Officer van Arcadis Pensioenfonds, over zijn visie op de integrale matchingportefeuille.   

Rob Schippers: “We hadden een staatsobligatieportefeuille waar circa 20% van het totale belang naar toeging. De aanvullende renteafdekking met swaps deden we zelf. De staatsobligatie-portefeuille werd beheerd door een externe manager tegen een benchmark. We dachten altijd: ‘we zetten de staatsobligaties zo lang mogelijk weg met een langlopende benchmark, dan heb je voor het afdekken van de rente zo weinig mogelijk derivaten nodig, want derivaten hebben nu eenmaal hun eigen complicaties.’ Dat was de oude, kwetsbare situatie en dat moest om twee redenen anders.”


Welke twee redenen waren dat?

“Arcadis Pensioenfonds had maar één beleggingsspecialist; dus er was sprake van een ‘key person risk’. Reden nummer twee: de wereld van de derivaten is met de komst van EMIR en centrale clearing zo ingewikkeld geworden dat je externe ondersteuning nodig hebt. Is het afsluiten van bilaterale contracten met tegenpartijen nog wel de beste oplossing? Wat als een bank straks zegt: ‘wellicht is centrale clearing beter, dat scheelt u een x-bedrag per jaar.’ In die situatie wilden we niet terechtkomen.”


Wat was het nadeel van de portefeuille in eigen beheer in de oude situatie?

“We hadden allemaal losse eindjes. Het duurde soms een maand voordat er een analyse was en dan moest je daarna ook nog een beslissing nemen. En neem dan de beslissing maar eens om de staatsobligatieportefeuille om te gooien, want die manager heeft met een benchmark te maken.  Zo’n rigoureuze stap zet je niet snel als je alles los beheerd hebt.”


Welke argumenten speelden een rol bij de keuze voor Cardano?

“Allereerst de focus op de Nederlandse markt: alle communicatie vindt plaats in de Nederlandse taal. Verder de kwaliteit van de rechtstreekse contacten. Cardano biedt een ‘kwaliteitsaanpak’, zoals ze zelf zeggen, tegen een concurrerende prijs. En dan is er de kwaliteitssmaak. Cardano zegt: ‘dit is onze smaak, en als die bij u past bent u bij ons aan het juiste adres.”  

“We hebben ook voor Cardano gekozen vanwege de sterke risicocultuur, zoals het beoordelen van landenkredietrisico’s en de kwaliteit van de bancaire tegenpartijen bij derivatentransacties. Dat gebeurt permanent in een comité en daar heb je gewoon schaalgrootte voor nodig. We hadden vier tegenpartijen, nu met Cardano worden dat er zes; dat betekent meer grip op tegenpartijrisico’s en op landenkredietrisico’s.”


Wat is het voordeel van een geïntegreerde matchingportefeuille?

“Jarenlang hebben we in langlopende staatsobligaties belegd en dat was prima, maar nu liggen de rentes van lange staatsobligaties meer dan 20 basispunten onder die van de renteswaps. Dan heb je een positieve swapspread. Je kunt dan veel beter het geld dat je toch in staatsobligaties belegt in korte staatobligaties stoppen en de lange rentes afdekken met renteswaps. En dat kan alleen maar omdat je ze samen in één portefeuille geïntegreerd beheert.”


Ander verschil is dat bij Cardano de verplichtingen van het pensioenfonds de benchmark zijn?

“Dat kan bij anderen ook. Je kunt je verplichtingen ook afzetten tegen de verplichtingen van de UFR (Ultimate Forward Rate) maar daar kun je niet in beleggen. Je kunt ook nog een aparte staatsobligatiebenchmark aanhouden maar daar moet je eigenlijk van durven afstappen.”   


Kunt u iets vertellen over het ’passief tenzij’-principe van Cardano?  

“Dat 'passief tenzij'-principe wordt ook wel 'passief dynamisch' genoemd. Wat Arcadis Pensioenfonds zocht is dat we 45% van het renterisico willen afdekken met de matchingportefeuille en dat de werkelijke afdekking dicht bij die 45% ligt. Je wilt ook graag dat die afdekking goed verdeeld is over de rentecurve. En daarbij gaat het niet om de letter, want je wilt ook uit kostenoverwegingen niet bij elke beweging een transactie doen maar het aantal transacties beperkt houden. Dus 'passief tenzij'.”

“Dat 'tenzij' en het 'dynamische' zit ook in twee andere aspecten. Het ene aspect is: als je het geld belegt moet je dat zo goed mogelijk doen. Dit betekent dat je rekening houdt met de swapspread, het verschil tussen de rente van de swaps en die van de staatsobligaties. Het tweede aspect is dat je een deel van de staatsobligaties best mag beleggen in zogenaamde 'sub-sovereigns' of 'supra- nationals' die iets minder liquide zijn maar een iets hoger rendement bieden.”


Hoe is de portefeuille van het Arcadis Pensioenfonds opgebouwd?

“De portefeuille is opgebouwd vanuit de ALM-gedachte en we hebben op enig moment  geconcludeerd dat staatsobligaties en rentederivaten geïntegreerd in één portefeuille de beste een-op-een afdekking van de verplichtingen geven, omdat je staatsobligaties zeker in bilaterale contracten als onderpand kan gebruiken of als wisselgeld voor repocontracten. We kunnen overigens prima leven met een matchingportefeuille zonder dat er een returnportefeuille tegenover staat. Voor ons is dat geen heilige tweedeling.”


Tot slot, hoe zou u de toegevoegde waarde van Cardano omschrijven?

“Onderscheidende profilering, kwaliteitssmaak, directe contact met de specialisten. Ik had een vraag over EMIR en ik bel dan rechtstreeks met de specialist van Cardano. Een andere specialist van Cardano die verantwoordelijk is voor de rapportage belde mij vorige week en vroeg: “Is het handig dat ik een dagje naar Arnhem kom om een en ander uit te leggen?” Dat is inmiddels gebeurd. En voor onze bestuurders is het prettig dat de communicatie allemaal in het Nederlands kan. De samenwerking is gericht naar de geest, en niet naar de letter. Wat ik tot slot wil benadrukken is dat de beslissing om met Cardano in zee te gaan breed gedragen is door onze beleggingscommissie en unaniem was.”    


Groene balk Cardano

Cardano kennissessies: ‘Wat als de rente stijgt of laag blijft?’

Cardano organiseert voor klanten met regelmaat kennissessies over onderwerpen als EMIR of liquiditeitsrisico. Rob Schippers: “Stel, dat de rente stijgt. In eerste instantie zijn pensioenfondsbestuurders blij met een rentestijging want de dekkingsgraad vliegt omhoog. Maar als de lopende renteswaps onder water komen te staan, moet je veel onderpand gaan geven in de vorm van cash. En zoals bekend hebben pensioenfondsen eigenlijk geen cash in de standaardassetmix, want dat wordt te duur. Of je moet steeds die verliezen gaan afrekenen en moet je andere beleggingen liquideren en loop je een liquiditeitsrisico. Kortom, als rente snel stijgt, wil je een plan hebben waarmee je het risico beheerst. Dergelijke onderwerpen worden behandeld in de Cardano kennissessies.”

Groene balk Cardano

Over Stichting Pensioenfonds Arcadis Nederland

Arcadis Pensioenfonds verzorgt de pensioenen van ca. 2.100 Arcadis-medewerkers, bijna 3.200 gewezen deelnemers (slapers) en rond de 2.600 pensioengerechtigden. Klantgerichtheid en transparantie staan daarbij hoog in het vaandel. Belangrijke pijlers zijn het collectieve en solidaire karakter van de pensioenregeling. Website: http://pensioenfonds.arcadis.nl