TCX Currency Risk Fund

TCX_Image
Dhaka Bangladesh, 2013.

Kamal rijdt terug naar zijn kantoor in de buitenwijken van Dhaka, de hoofdstad van Bangladesh. Hij heeft net een gesprek gehad met zijn accountmanager bij de BRAC Bank. Drie jaar geleden nam hij het bouwbedrijf van zijn vader over en na een moeizame start ziet de toekomst er nu veel zonniger uit. 

In het eerste jaar kwamen er weinig orders binnen als gevolg van de economische neergang. Bovendien worstelde het bedrijf met de terugbetaling van een lening in US dollars, die Kamals vader had opgenomen. Hij herinnert zich nog het gesprek met zijn vader over die lening, en hoe blij ze destijds waren met het lage rentetarief. In december 2011 devalueerde de lokale munt, de Bengalese taka, echter met 13% ten opzichte van de US dollar, wat tot een kostenstijging van de lening in eigen valuta leidde. Dit gebeurde op een uiterst ongelegen moment en het scheelde niet veel of het bedrijf ging ten onder. Kamal had heel 2012 nodig om weer enigszins vaste voet aan de grond te krijgen en het vertrouwen van de bank terug te winnen. 

Maar nu stonden de zaken er veel beter voor. De economie groeide weer en ook het bedrijf vertoonde herstel. Hij was bezig met de afronding van een contract voor de bouw van een winkelcentrum, met een supermarkt, een kledingwinkel en een apotheek. Dit was een fantastische kans voor Kamal, zijn bedrijf en de drie trouwe werknemers die hij gedurende de moeilijke jaren had kunnen aanhouden. Het was zelfs niet ondenkbaar dat hij een deel van zijn oude ploeg zou kunnen terughalen, die hij had moeten ontslaan. Voor deze opdracht moest hij echter een vrachtwagen aanschaffen, de reden voor zijn bezoek aan de bank: voor het eerst sinds 2012 was Kamal zover dat hij een lening kon opnemen. 

Het gaf een goed gevoel om weer bij zijn bank binnen te stappen. Door zijn kundig bestuur van het bedrijf en verstandig beheer van zijn privé- en zakelijke financiën had Kamal het vertrouwen van de bank herwonnen. Het fijne was dat de bank hem bovendien een leasecontract in Bengalese taka, in plaats van US dollars, aanbood voor het voertuig; dit was nieuw voor Kamal (en vrij ironisch gezien hun vorige ervaring). 

De bank wist niet dat hij door te sparen al een behoorlijk financieel vangnet had gecreëerd, voor het geval zich een nieuwe valutacrisis voordeed. Hij was er namelijk van uitgegaan dat een nieuwe lening in US dollars zijn enige optie zou zijn. Doordat hij de lening in Bengalese taka kreeg, kon hij dat vangnet gebruiken om moeiteloos het schoolgeld voor dat jaar te betalen. Hij was enthousiast en kon niet wachten om zijn vrouw en kinderen het goede nieuws te vertellen! 

Achtergrond: 

Ondernemers moeten geld lenen om hun bedrijf te kunnen uitbreiden en groei te bewerkstelligen. Maar in ontwikkelingslanden wordt de financiering door banken of microfinancieringsinstellingen vaak betrokken uit internationaal kapitaal, omdat het lokale financiële stelsel onvoldoende diepgang heeft. 

Lenen uit internationale bronnen is vrijwel niet mogelijk in lokale valuta's, omdat investeerders het valutarisico niet kunnen opvangen en hedging in niet-liquide valuta's niet mogelijk is. Het gevolg is dat ondernemers gewoonlijk gefinancierd worden met USD- of EUR-obligaties, terwijl hun inkomsten in lokale valuta blijven. Ze worden daardoor kwetsbaar voor lokale valutadevaluaties, met drastisch oplopende schulden en mogelijk faillissement tot gevolg. 

TCX werd in het leven geroepen om dit probleem aan te pakken door valutahedging aan te bieden aan internationale investeerders en lokale financiële instellingen. Dat wil zeggen dat leningen aan ondernemers in hun eigen valuta kunnen worden verstrekt. Acht jaar na de start in 2007, heeft TCX inmiddels zo'n USD 1,2 miljard aan hedging verstrekt aan meer dan vijfhonderd financiële instellingen in vijftig verschillende nationale valuta's. Cambodja, Tanzania, Kirgizië en de Dominicaanse Republiek - het is maar een greep uit de landen waar TCX werkzaam is. 

Zo werd bijvoorbeeld de BRAC opgericht, als een van de eerste grootschalige verstrekkers van microfinanciering ter wereld. Het idee was nieuwe banen te scheppen en het personeels- en gezinsinkomen te verhogen door microbedrijven te versterken met leningen. Om zijn groei te financieren trekt BRAC regelmatig internationale financiering van termijnleningen in lokale valuta's aan voor MKMO’s (micro-, kleine en middelgrote ondernemingen) die geen harde valuta genereren. Aangezien er geen hedges beschikbaar zijn voor looptijden van meer dan een paar maanden, dekken de internationale kredietverstrekkers van BRAC zich tegen valutarisico's in met TCX.